Bài đăng lại từ trang “Lão mà chưa an“, có chỉnh sửa và được tác giả – Tiến sĩ Nguyễn Quang A – đồng ý.

Việc Hiệp định Thương mại Tự do EU – Việt Nam (EVFTA) được Quốc hội Liên minh Châu Âu (EU) thông qua đã làm giới hoạt động cho nhân quyền và dân chủ Việt Nam cả trong nước và ngoài nước có những ý kiến khác nhau. Ý kiến khác nhau là rất bình thường và việc tôn trọng các ý kiến khác nhau là một giá trị cốt lõi của dân chủ. Chúng ta phải bảo vệ quyền nêu ý kiến của bất kỳ ai.

Vấn đề là làm sao để từ ý kiến khác nhau đừng dẫn đến chia rẽ. Tôi viết bài này mong các bạn đừng rơi vào cái bẫy tư duy phân đôi chỉ có trắng và đen (được và thua, chống và ủng hộ…), vì cái bẫy đó rất nguy hiểm và rất dễ rơi vào.

Trong nghiên cứu, phương pháp phân đôi (dichotomy) – chia mọi thứ thành hai bên đối lập loại trừ nhau, mỗi thứ phải thuộc về hoặc là bên này, hoặc là bên kia – có thể là hữu ích. Nhưng tư duy phân đôi, cách nghĩ phân đôi chỉ có trắng và đen không phản ánh thực tế đa dạng của cuộc sống, và nhiều khi rất có hại.