Xem xét thủ tục pháp lý của Tòa Trọng Tài Thường Trực và vai trò của Việt Nam trong hồ sơ Philippines kiện Trung Quốc.
Trung Quốc đã chấp nhận thẩm quyền của Tòa Trọng Tài từ hơn 30 năm trước?
Trong hồ sơ Philippines kiện Trung Quốc, Tòa Trọng Tài Thường Trực – Permanent Court of Arbitration – đã được sử dụng cho cơ chế tòa án (tribunal) được thành lập và có quyền tài phán khi xảy ra tranh chấp giữa các nước thành viên của Công Ước Quốc Tế về Luật Biển – United Nations Convention on the Law of the Sea (UNCLOS) chiếu theo điều phụ lục số 7 (Annex VII) của UNCLOS. Theo lập luận từ phía chính phủ Philippines, cũng như từ một số đông các học giả nghiên cứu về UNCLOS, tất cả các tranh chấp về những điều khoản UNCLOS nào hội đủ điều kiện để có thể mở hồ sơ dựa theo phụ lục số 7 (Annex VII) đều sẽ đòi hỏi sự tham gia vào các thủ tục bắt buộc (compulsory procedures) của những bên liên quan.
Khi các nước thành viên tham gia ký kết UNCLOS, họ đều đồng ý với các điều kiện, các giao ước của UNCLOS, trong đó có phần 2 (bắt buộc) của phụ lục số 7 (binding section 2, Annex VII). Và do đó, việc Trung Quốc phản đối và không tham gia vào hồ sơ vụ kiện không thể cấu thành lý do khiến cho Tòa Trọng tài từ chối quyền tài phán và thụ lý hồ sơ, nếu không nói chính xác là Trung Quốc không có quyền phản đối. Trung Quốc lập luận rằng Philippines, cũng như các nước có liên quan khác trong khối ASEAN, đã có những hiệp nghị hay tuyên bố đàm phán song phương/đa phương với Trung Quốc trong tranh chấp biển Đông từ trước, và do đó, Philippines không thể sử dụng phụ lục số 7 của UNCLOS để mở hồ sơ kiện Trung Quốc. Thực chất, quan điểm này của Trung Quốc là một lập luận khá yếu kém và thiếu tính thuyết phục về mặt pháp lý.