Cuối năm 2012, Kang, một nhân viên an toàn môi trường làm việc cho Samsung, đã đến Việt Nam thăm nhà máy của tập đoàn tại Bắc Ninh. Thời điểm này, nhà máy có 16.000 công nhân chuyên lắp ráp các thiết bị điện tử công nghệ cao, sản xuất ra hàng trăm triệu điện thoại thông minh mỗi năm. [1]
Nằm giữa những cánh đồng tươi xanh, Bắc Ninh là tỉnh thuộc vùng công nghiệp phía Bắc của Việt Nam, được xem như cứ điểm sản xuất chính của Samsung Việt Nam. Tại đây, hàng ngàn người lao động địa phương được tuyển để làm việc tại các nhà cung ứng của những gã khổng lồ công nghệ – từ Apple đến Microsoft, từ Samsung đến Google. Công đoạn có thể liên quan đến hóa chất độc hại là sơn, làm sạch, và làm mát các thiết bị trong môi trường kín.
Kang, vào thời điểm đó là một nhân viên Samsung có thâm niên 30 năm, ông đang đi thăm nhà máy định kỳ, để đánh giá kết quả sửa chữa sau một sự cố hỏa hoạn. (Kang đã nghỉ hưu cách đây hai năm, yêu cầu chỉ công khai họ của mình để tránh bị tập đoàn trả thù.) Thế nhưng khi ông bước vào khu vực phun sơn vỏ điện thoại, mùi hăng xộc thẳng vào mũi.
Kang kể với Rest of World rằng ông nhìn thấy xung quanh có rất nhiều công nhân vừa đi vừa bịt mũi. Vài người trong số họ đeo khẩu trang nhưng chúng trông quá mỏng manh để có thể ngăn mùi. Xưởng sản xuất ngột ngạt, hôi hám khiến Kang khó chịu. Ông nhớ lại suy nghĩ của mình khi ấy: “Nhà máy đang vi phạm pháp luật và cần phải đóng cửa.”
Kang chia sẻ thêm với Rest of World rằng đó không phải là chỉ dấu duy nhất cho ông thấy nhà máy đang được quản lý một cách lỏng lẻo. Ông cho biết nguyên nhân gây ra khí có mùi nằm ở hệ thống lọc không khí. Các túi than hoạt tính ở nhiều bộ phận trong hệ thống – dùng để hấp thụ chất độc hại đã nửa năm không được thay. Các công nhân đã cố gắng đẩy khí ra ngoài bằng cách tạo ra những khe trống trong xưởng, hậu quả là không khí chứa bụi bẩn và hóa chất đã thoát thẳng ra ngoài.
Khi điều tra thêm, Kang nhận ra nhà máy không hề có bể xử lý nước thải sản xuất, vốn là yếu tố quan trọng để cô lập và xử lý nước thải chứa hóa chất ở công đoạn làm sạch thiết bị và vết sơn. Thay vào đó, số nước này đã được xả trực tiếp vào ống dẫn nước mưa rồi chảy ra con sông gần đấy. Biết là vấn đề nghiêm trọng, Kang quay trở về Hàn Quốc và viết báo cáo gửi lên cấp trên.
Thêm hai lần đến Bắc Ninh sau đó, Kang nhận thấy mùi hôi ở nhà máy không hề giảm. Năm 2013, ông trở lại cùng một nhóm để khắc phục tình trạng này. Kết luận của họ, theo Kang, chi phí và những rắc rối để thay thế hệ thống thông gió là quá cao khiến mọi thứ bị gạt đi. Năm 2016, ông được điều sang Việt Nam, chuyên phụ trách ở Bắc Ninh, tại đây ông tiếp tục vận động cải tiến nhà máy.
Bình luận