“Bạn muốn trở thành luật sư công? Đừng chọn nghề này vì tiền, thu nhập chẳng đáng là bao. Đừng vì danh vọng, bạn sẽ không có. Cũng đừng vì vinh quang chiến thắng bởi điều đó vốn hiếm hoi. [...]

Đây là công việc gian nan. Luật pháp thường không đứng về phía bạn. Sự thật nhiều khi bất lợi cho bạn. Thẩm phán không ít lần quay lưng với bạn. Thậm chí, có lúc chính thân chủ cũng chống lại bạn.”

Đó là cách nhìn nhận về luật sư công của Carol A. Brook - phó giám đốc Văn phòng Luật sư công Liên bang khu vực Bắc Illinois, Mỹ. Những dòng này đã được Trường Luật Harvard trích dẫn để mở đầu bài giới thiệu về nghề luật sư công tại Mỹ. [1]

Không chỉ riêng Mỹ, luật sư công ở các nước trên thế giới cũng thường là một nghề khó khăn. Họ phải đối diện với áp lực từ mọi phía để bảo vệ người yếu thế. 

Còn luật sư công ở Việt Nam thì có vẻ ngược lại.

Từ cuối năm 2025, Bộ Tư pháp đã cấp tập xây dựng dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về thực hiện thí điểm chế định luật sư công theo chỉ đạo tại Nghị quyết số 66/2025 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản. [2][3] Đến sáng 24/4 vừa qua, dự thảo này đã được Quốc hội khóa 16 thông qua, trong khuôn khổ Kỳ họp thứ nhất. [4]

Theo đó, Việt Nam sẽ thí điểm luật sư công từ ngày 1/10/2026 đến ngày 30/9/2028 tại tám bộ, ngành và mười địa phương lớn.

Dự thảo đã thông qua, lộ trình đã rõ ràng. Tuy nhiên, nhiều quy định về mô hình luật sư công ở Việt Nam dường như đi ngược với các chuẩn mực và giá trị cốt lõi của chế định này trên thế giới.