Sau hơn một năm kể từ khi vụ tai nạn xảy ra, và sau gần một tháng kể từ khi cái tên Nguyễn Sỹ Cương gây bão trên mạng xã hội, cuối cùng Công an TP. Hà Nội đã lên tiếng: ông Nguyễn Sỹ Cương gây tai nạn chết người nhưng được miễn trách nhiệm hình sự (TNHS) theo “đúng quy trình”. [1][2][3] Cùng với đó, phía công an cũng giải thích những căn cứ cho kết luận này. 

Tuy nhiên, câu trả lời ấy lại đặt ra nhiều câu hỏi pháp lý khác.

Công an đưa ra căn cứ gì?

Muốn biết cơ quan chức năng dựa vào đâu để miễn TNHS Nguyễn Sỹ Cương, trước hết hãy nhìn vào Khoản 3 Điều 29 Bộ luật Hình sự (BLHS) hiện hành: [4]

“Người thực hiện tội phạm nghiêm trọng do vô ý hoặc tội phạm ít nghiêm trọng gây thiệt hại về tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm hoặc tài sản của người khác, đã tự nguyện sửa chữa, bồi thường thiệt hại hoặc khắc phục hậu quả và được người bị hại hoặc người đại diện hợp pháp của người bị hại tự nguyện hòa giải và đề nghị miễn trách nhiệm hình sự, thì có thể được miễn trách nhiệm hình sự.”

Đặt những thông tin mà Công an TP. Hà Nội đã ​​công bố bên cạnh điều luật này, có thể thấy các mảnh ghép gần như khớp nhau. [5] 

Theo đó, cơ quan điều tra xác định ông Cương đi sai làn đường, phần đường gây tai nạn chết người, vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ tại Khoản 1 Điều 260 BLHS, tức tội phạm nghiêm trọng. Cùng với đó, cơ quan điều tra cho rằng ông Cương đã thành khẩn khai nhận, tích cực khắc phục hậu quả, được phía gia đình nạn nhân ghi nhận và có đơn đề nghị miễn truy cứu TNHS nên đủ điều kiện để được miễn TNHS. 

Ngoài ra, công an còn củng cố thêm lập luận của mình bằng hai tình tiết: ông Cương không có nồng độ cồn trong cơ thể và có đầy đủ giấy phép lái xe. Đây không phải những điều kiện trực tiếp của Khoản 3 Điều 29 nhưng là những tình tiết quan trọng để xác định hành vi của ông Cương có rơi vào khung tăng nặng của Điều 260 BLHS hay không. Bởi chỉ cần có một tình tiết thuộc Khoản 2 Điều 260 - với khung hình phạt từ 3 đến 10 năm tù, tức tội rất nghiêm trọng - thì ông Cương sẽ bị đóng cánh cửa miễn TNHS theo Khoản 3 Điều 29.

Dư luận tranh cãi 

Sau khi Công an TP. Hà Nội đưa ra những căn cứ trên, rất nhiều luồng tranh luận đã nổ ra. Dường như từng mắt xích trong những lập luận của công an đều khiến công chúng hoài nghi.